Pstrąże to miejscowość położona niedaleko granic powiatu żagańskiego, obok Leszna Górnego. Nazywana jest też nie bez przyczyny polską Prypecią, ze względu na ten sam tajemniczy i opuszczony charakter miejsca.

Historia lokacji miasta sięga roku 1305, należało ono wtedy do dóbr kliczkowskich. Po pożarze w XIX wieku miasto zostało w 1901 roku przebudowane na potrzeby armii niemieckiej. Do miasto została doprowadzona bocznica kolejowa z pobliskiego Leszna Górnego, a na rzece Bóbr powstał solidny betonowy most. Został on wysadzony podczas ewakuacji Niemców w 1945 roku.


Od 10 lutego 1945 roku miasto zostało włączone pod administrację radziecką i zniknęło z mapy Polski. Jego nazwa Pstrąże została zamieniona na ros. Страхув (Strachów), które obecnie oddaje dosłownie klimat tego miejsca. Do miasta można było się dostać tylko przez linię kolejową oraz śmigłowce, aby maksymalnie ograniczyć do niego dostęp i stworzyć legendę miasta widmo.

W miejscowości Strachów stacjonowały radzieckie siły, tzw. pierwszego uderzenia. Były to: 8 Orszański pułk czołgów gwardii, 76 Orszański pułk czołgów (część), 144 pułk zmechanizowany, 255 Wołgogradzko-Korsuński pułk zmechanizowany Gwardii. Nie bez przyczyny miejscowość kojarzona jest też z Czarnobylem, gdyż na jej terenie przechowywano skład ładunków jądrowych.

Na obszarze koszar wojskowych znajdowały się: domy korpusu oficerów, punkty kontrolne, biuro przepustek, areszt wojskowy, internat oficerów i chorążych, Szkoła Ośmioletnia nr 53 (później przeniesiona na osiedle), stadion piłkarski, basen otwarty, Garnizonowy Dom Oficerów, sklep uniwersalny, sklepiki, magazyny, kotłownia, Klub „Kadet”, sala sportowa, szkoła chorążych, klub z biblioteką, pralnia, kuchnia (największy budynek zespołu), stołówki, dwa place z trybunami, garaże czołgów i innych pojazdów wojskowych, warsztaty, obszar zieleni, place sportowe, stanowiska rakietowe, budynki szkoleniowe i sztabowe, Węzeł Łączności „Monografia”, poczta, ośrodek zdrowia. Miasto nie było samowystarczalne, dlatego bardzo często przyjeżdżały tutaj połączenia kolejowe. Nie obyło się też bez handlu z Polakami, którzy w zamian za jedzenie, czy wódkę mogli otrzymać czekoladę czy paliwo lepszej jakości.

Do roku 1992 miejscowość byłą zajmowana przez wojska radzieckie, od 1994 roku przeszła pod administrację polską. Budynki pozostawione przez Rosjan miały być wykorzystane w różny sposób, z początku miało tu powstać więzienie, oraz specjalistyczny ośrodek dla osób uzależnionych od alkoholu. Ostatecznie jednak od 1995 teren ten został włączony do pobliskiego poligonu.

Pstrąże do tej pory budzi wiele pytań i szokuję swoim niezapomnianym klimatem. Będąc w środku budynków czuję się ducha jeszcze niedawno mieszkających tu rodzin. Gdzieniegdzie walają się jeszcze stare rosyjskie gazety oraz przedmioty pozostawione przez żołnierzy opuszczających to miejsce.

Na terenach tych jeszcze do niedawna odbywały się ćwiczenia wojskowe, a także eksploracje turystyczne taka jak nasza. Niestety podjęto już decyzję o likwidacji Pstrąża. Jak stwierdzono budynki są w tragicznym stanie budowlanym i w każdej chwili mogą się zawalić. Jednak to nie jest główny powód rozbiórki. Jak zwykle chodzi o pieniądze. Za każdy pustostan znajdujący się na terenie Pstrąża wojsko musi płacić podatek od nieruchomości, aby ograniczyć wydatki postanowiono wyburzyć budynki. Z 8 bloków, które stoją na terenie Pstrąża do końca roku ma zostać wyburzonych 6.

Zdjęcia dołączone do artykułu możemy oglądać dzięki uprzejmości Pani Aleksandry Banaszyńskiej. Serdecznie Dziękujemy.